Ιατρικές Υπηρεσίες | Πρόληψη Διάγνωση Θεραπεία
Ωμέγα-3 και λιπώδες ήπαρ: λιγότερο λίπος στο συκώτι
Το λιπώδες ήπαρ είναι πολύ συχνό και στα αρχικά στάδια αναστρέψιμο. Τα ωμέγα-3 βοηθούν το ήπαρ να «ξεφορτωθεί» λίπος.
Γιατί είναι απαραίτητα
Σε ανθρώπους με λιπώδες ήπαρ έχει βρεθεί υψηλότερος λόγος ωμέγα-6 προς ωμέγα-3. Τα EPA και DHA ενεργοποιούν την καύση λίπους στο ήπαρ, μειώνουν τη δημιουργία νέου λίπους και περιορίζουν τη φλεγμονή.
Τι προσφέρουν
Λιγότερο λίπος στο ήπαρ
Σε μετα-ανάλυση 19 τυχαιοποιημένων μελετών με 1.424 ασθενείς.[1]
Βελτίωση ηπατικών ενζύμων
ALT, AST και γ-GT, στην ίδια μετα-ανάλυση.[1]
Βελτίωση αντίστασης στην ινσουλίνη και σακχάρου
Τον κοινό μηχανισμό πίσω από το λιπώδες ήπαρ και τον διαβήτη.[1]
Μέρος της μεσογειακής διατροφής
Η μεσογειακή διατροφή με ψάρι και ελαιόλαδο είναι το προτεινόμενο διατροφικό πρότυπο για το λιπώδες ήπαρ.[3]
Καλό να γνωρίζετε: Η βασική θεραπεία παραμένει η απώλεια 7–10% του βάρους, η άσκηση και ο περιορισμός της ζάχαρης και του αλκοόλ. Δεν έχει αποδειχθεί ότι τα ωμέγα-3 αναστρέφουν την ίνωση.
Πριν ξεκινήσετε
- Σε κίρρωση ή προχωρημένη ηπατική νόσο, συμβουλευτείτε πρώτα τον ηπατολόγο σας.
- Ενημερώστε τον γιατρό σας αν παίρνετε αντιπηκτικά.
Τι να κάνετε τώρα
- 1Μετρήστε πού βρίσκεστε
Μέτρηση δείκτη ωμέγα-3. Λίγες σταγόνες αίματος από το δάχτυλο (ξηρό δείγμα αίματος). Η ανάλυση γίνεται στο ανεξάρτητο εργαστήριο Vitas στο Όσλο και τα αποτελέσματα βγαίνουν σε 10–20 ημέρες.
- 2Προσωποποιημένη εκτίμηση
Με βάση το αποτέλεσμα, το ιστορικό και τα φάρμακά σας αποφασίζουμε αν χρειάζεστε συμπλήρωμα, σε ποια δόση και μορφή, σε συνεννόηση με τον γιατρό σας.
- 3Επανέλεγχος σε 4 μήνες
Για να επιβεβαιώσουμε ότι ο δείκτης έφτασε στον στόχο (≥8%).
Η μέτρηση γίνεται με το κιτ BalanceTest της Zinzino. Ο ιατρός συνεργάζεται με την εταιρεία.
Ό,τι μας ρωτάτε για αυτό το θέμα
Αναστρέφεται το λιπώδες ήπαρ;
Στα αρχικά στάδια ναι. Η απώλεια 7–10% του βάρους, η άσκηση και ο περιορισμός της ζάχαρης και του αλκοόλ μπορούν να μειώσουν σημαντικά το λίπος στο ήπαρ.
Τι σχέση έχει με την καρδιά;
Το λιπώδες ήπαρ συνδέεται με αντίσταση στην ινσουλίνη, ψηλά τριγλυκερίδια και αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Γι' αυτό αξίζει και καρδιομεταβολική εκτίμηση.
Η σωστή επιλογή θέλει ιατρική εκτίμηση
Τα ωμέγα-3 είναι ασφαλή για τους περισσότερους, αλλά δεν είναι «ίδια για όλους». Τρία πράγματα κρίνουν αν θα ωφεληθείτε πραγματικά:
Εξαρτάται από τον στόχο, το βάρος, τη διατροφή και κυρίως από το πού βρίσκεστε σήμερα. Η μέτρηση του δείκτη ωμέγα-3 δείχνει πόσα χρειάζεστε, αντί να μαντεύουμε.
Αντιπηκτικά ή αντιαιμοπεταλιακά, προγραμματισμένο χειρουργείο, αρρυθμία, αλλεργία στα ψάρια, εγκυμοσύνη και θηλασμός θέλουν ιατρική οδηγία πριν ξεκινήσετε.
Πόσο EPA και DHA δίνει πραγματικά η ημερήσια δόση, πόσο φρέσκο είναι το έλαιο, πόσο καθαρό από ρύπους. Δύο προϊόντα με την ίδια ένδειξη «ωμέγα-3» μπορεί να έχουν πολύ διαφορετικό αποτέλεσμα.
Οξείδωση: το αθέατο πρόβλημα των ωμέγα-3
Τα ωμέγα-3 είναι από τα πιο ευαίσθητα λιπαρά: οξειδώνονται εύκολα από το φως, τη θερμότητα και τον αέρα. Ένα οξειδωμένο έλαιο χάνει μέρος της αξίας του και συχνά προδίδεται από την έντονη «ψαρίλα». Γι’ αυτό μετράει και η αντιοξειδωτική προστασία. Οι πολυφαινόλες της ελιάς, όπως η υδροξυτυροσόλη, συμβάλλουν στην προστασία των λιπιδίων του αίματος από το οξειδωτικό στρες*. Για τον λόγο αυτό ορισμένα σκευάσματα συνδυάζουν ιχθυέλαιο με ελαιόλαδο πλούσιο σε πολυφαινόλες.
* Εγκεκριμένος ισχυρισμός υγείας της ΕΕ (Κανονισμός 432/2012) για ελαιόλαδο που περιέχει τουλάχιστον 5 mg υδροξυτυροσόλης και παραγώγων της ανά 20 g. Το ευεργετικό αποτέλεσμα επιτυγχάνεται με ημερήσια πρόσληψη 20 g τέτοιου ελαιολάδου.Σας βρήκαν λιπώδες ήπαρ;
Κάθε οργανισμός είναι διαφορετικός. Η προσωποποιημένη εκτίμηση λαμβάνει υπόψη το ιστορικό σας, τις εξετάσεις σας και τα φάρμακα που παίρνετε, για να αποφασίσουμε αν και πώς χρειάζεστε ωμέγα-3.
Βιβλιογραφία
- Yan JH et al. Omega-3 PUFA supplementation and NAFLD: a meta-analysis of randomized controlled trials. Medicine (Baltimore). 2018;97(37):e12271.
- Lu W et al. Effects of omega-3 fatty acid in nonalcoholic fatty liver disease: a meta-analysis. Gastroenterol Res Pract. 2016;2016:1459790.
- EASL–EASD–EASO Clinical Practice Guidelines on the management of MASLD. J Hepatol. 2024;81:492–542.